Opisina ti eleksyon
Estado iti Hawaii |
DWAYNE D. YOSHINA Hepe opisyal ti eleksyon |
KASURATAN ITI MAPASAMAK
INITIATIVE KEN REFERENDUM
Definitions
INITIATIVE Iti proseso maypanggep iti eleksyon, iti kiddaw,
mabalin nga agidagdag iti linteg ken ordinansa wenno diay linteg iti timpuyug
wenno pabaruen iti dukumento iti linteg ken ipasdec a cas linteg nga pada diay
nalisuro nga panagbutus iti caaduan nga umili. Adda dua nga kita iti initiative:
Diay direct initiative, iti nakompleto nga kiddaw
nga ited diay ligislatura tapno ipasdec da a cas linteg iti tulneg a panawen,
Intuno awan iti naaramid, iti aramiden
da ket ikabil iti balota para pagpilian intuno sumaruno nga eleksyon.
Diay indirect initiative malpas nga maala diay sapat
nga numero iti pirma diay maidagdag ket maikabil da iti balota para pagpilian
ituno sumaruno nga eleksyon.
REFERENDUM iti proseso diay agpilpili ket mabalin nga
animungen wenno haan intuno pabutusan a linteg wenno sabalian iti constitusyon
nga ipasa iti ligislatura ( wenno) consejo iti Probinsya). Adda tallo a kita
iti referendum:
Diay Petition referendum (no dadduma awagan da iti
direct referendum) dayti naipasa nga linteg diay ligislatura ket saan nga
agtungpasl iti naybaga nga panawen. Iti petisyon ket mabalin nga papirmaan kadagitoy
nga panawen tapno maammuan no maikeddeng iti referendum a pamasecnan iti
linteg. No masapul diay bilang iti pirma nga naala, haan nga agtungpal iti
linteg ingana iti haan pay nangrugi iti referendum.
Optional Referendum (no dadduma indirect referendum)
mabalin nga palubusan diay electorate wenno saan daydiay nangaramid nga linteg
a siganetnet iti legislatura wenno gobernador.
Iti maykatlo nga kita iti referendum ket aramiden
iti constitutional requirements. Iti constitusyon iti estado ket masapul nga
amin ket damagen nga maybaga iti umili tapno maammuan.
Pangaasi yo ta kitaen yo: Daytoy nga factsheet ket
pagtuladan laeng. Saan nga mausar nga panacabalin iti Hawaii eleksyon laws.
Dagiti macabasa ket masapul ikonsulta diay Hawaii revised statutes, diay United
States constitution, diay Hawaii state constitrution, diay city/country
charters and ordinances ken sabali nga pakakitaan tapno kompleto ken maipapan
iti linteg.
|
Ahensya |
INITIATIVE |
REFERENDUM |
||
|
Mangaramid
ti Linteg/Ordinansa |
Mangpabaru
iti Charter/Konstitusyon |
Dawaten
iti Konstitusyon |
Baligtaren/haan
nga aprobaran ti Linteg/Ordinansa |
|
|
Estado
ti Hawaii |
Awan
ti Naibaga. |
Awan
ti Naibaga. |
Wen,
Dawaten ti Konstitusyon ti Estado ti Hawaii nga amin nga panangpabaru ti
konstitusyon ket masapul nga aprubaran dagiti botante ti maysa nga general
eleksyon. Ti panangpabaru ket mabalin
nga maibaga ti State Legislature wenno ti maysa nga State Constitutional
Convention. (Hawaii
State Constitution, Artiikulo 17, Seksyon 3) |
Awan
ti Naibaga. |
|
County
ti Hawaii |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga iruggian iti Council wenno iti petisyon nga pinirmaan
ti kwalipikado nga botante diay county nga kapadpada ti 15 % ti bilang ti tao
nga nagbotos para iti county para iti posisyon ti kinamayor kadaydiay naudi
nga eleksyon para ti kina mayor idiay naudi nga sakbay iti general eleksyon. (Hawaii
County Charter, Article 11, Seksyon 11‑2(C)) |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga ruggian iti
Council wenno iti petisyon nga pinirmaan ti kwalipikado nga botante ti county
kapada ti bilang iti 20% ti nagrehistro nga botante idi naudi sakbay ti
general eleksyon. (Hawaii
County Charter, Article 15, Seksyon 15‑1(B)) |
Awan
ti Naibaga. |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga ruggian iti Council wenno iti petisyon nga pinirmaan
ti kwalipikado nga botante ti county kapada ti bilang iti 20% ti nagrehistro
nga botante idi naudi sakbay ti general eleksyon. (Hawaii
County Charter, Article 11, Seksyon 11‑2(C)) |
|
County
of Maui |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga ruggian iti Council wenno it petisyon nga pinirmaan ti
haan nga basbassit ngem 20% ti botante nga nagbotos idiay naudi nga general
eleksyon para ti mayor. (Maui
County Charter, Article 11,
Seksyon 11‑3) Haan
nga mairaman ti inyaman nga parte wenno amin nga capital program wenno budget
ti maysa nga tawen; ti inyaman nga sanikwa nga adda buis na; ti inyaman nga
naricut nga ordinansa, wenno ti inyaman nga ordinansa nga: mangaramid wenno
mangbaliktad ti kinaagpayso iti kwarta; mangipalubos iti panangirwar iti
casuratan; wenno mangpalubos ti pannacadutoc iti empleyado. (Maui
County Charter, Article 11, Seksyon 11‑1) |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga ruggian iti Council, ti petisyon nga pinirmaan ti haan
nga basbassit ngem 10 % ti botante nga nagrehistro idiay naudi nga general
eleksyon nga inaprubaran ti council, wenno ti petisyon para iti county clerk
nga pinirmaan ti haan nga basbassit ngem 20% ti botante nga nagrehistro idiay
naudi nga general eleksyon. (Maui
County Charter, Article 14, Seksyon 14‑1) |
Awan
ti Naibaga. |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga ruggian ti petisyon nga pinirmaan ti haan nga
basbassit ngem 20% ti botante nga nagbotos sadiay naudi nga general eleksyon
nga para mayor. (Maui
County Charter, Article 11, Seksyon 11‑3) Haan
nga mairaman ti inyaman nga
parte wenno amin nga aggargaraw nga budget wenno capital budget; inyaman nga
banag nga maipanggep ti financial nga maipanggep ti public workers; inyaman
nga naricut nga lehislasyon; inyaman nga ordinansa nga: Mangipalubos wenno
mangbaliktad ti levy ti buis. (Maui
County Charter, Article 11, Seksyon 11‑1) |
|
County
of Kauai |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga ruggian ti legislasyon wenno iti petisyon nga
pinirmaan ti saan nga basbassit ngem 20% ti bilang ti rumbeng nga agbotos
idiay naudi sakbay iti general eleksyon. (Kauai
County Charter, Article 22, Seksyon 22.03) Haan
nga mairaman ti inyaman nga parte wenno amin nga aggargaraw nga budget wenno
capital budget; inyaman nga banag ti pinansyal nga maipanggep iti public
workers; inyaman nga naricut nga lehislasyon; inyaman nga ordinansa nga:
mangipalubos wenno mangbaligtad iti panagkolekta iti buis; mangaramid wenno
mangbaligtad iti kinaagpayso iti kwarta wenno mangurnos iti sweldo ti
empleyado iti county wenno officers; mangipalubos ti pannacadutoc ti
empleyado; wenno mangipalubos ti pannakirwar ti casuratan; wenno inyaman nga
banag nga adda iti kontrata iti collective bargaining. (Kauai
County Charter, Article 22, Seksyon 22.02) |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga ruggian ti legislasyon wenno ti petisyon nga pinirmaan
ti haan nga nakurkurang ngem 5% ti
botante nga nagrehistro idiay naudi nga general eleksyon. (Kauai
County Charter, Article 24, Seksyon 24.01(B)) |
Awan
ti Naibaga. |
Wen.
Daytoy ket mabalin nga ruggian ti petisyon nga pinirmaan ti haan nga
nakurkurang ngem 20% ti bilang ti rumbeng nga agbotos idiay naudi sakbay ti
general eleksyon. (Kauai
County Charter, Article 22, Seksyon 22.03(C)) Haan
nga mairaman ti inyaman nga parte wenno isu amin ti aggargaraw nga budget
wenno capital budget; inyaman nga banag iti pinansyal nga maipanggep iti
public workers; inyaman nga naricut nga lehislasyon; inyaman nga ordinansa
nga: mangipalubos wenno mangbaligtad
ti panagkolekta ti buis; mangaramid wenno mangbaliktad ti kinaagpayso iti
kwarta wenno mangurnos ti sweldo ti empleyado ti county wenno officers;
mangipalubos iti pannacadutoc ti empleyado; wenno mangipalubos ti
pannakairwar ti casuratan; wenno inyaman nga banag nga nakaluban babaen ti
collective bargaining contracts. (Kauai
County Charter, Article 22, Seksyon 22.02) |
Daytoy
a kasuratan ket nairanta laeng a pangimpormar wenno pangilawlawag a saan ket a
agbalin nga autoridad maipanggep iti paglintegan ti eleksion ken deadlines iti
Hawaii. Dagiti kasapulan wenno rekisito ken/wenno deadlines ket mabalin nga
agbaliw no adda met panagbaliw ti paglintegan. Para iti ad-adda pay detaliado
ken hushusto a rekisito, konsultaen ti Hawaii Revised Statues ken dadduma pay a
mabalin a pangalaan iti mainaig nga impormasion.
Office of Elections
802 Lehua Avenue
Pearl City, Hawaii 96782
Telepono: 808-453-VOTE (8683)
Kadagiti Isla iti Ruar ti
Oahu (Toll Free): 1-800-442-VOTE (8683)
TTY: 808-453-6150
Kadagiti Isla iti Ruar ti
Oahu (Toll Free): 1-800-345-5915
Internet:
www.hawaii.gov/elections
Elections - FSBO132C
09/16/05